Uvesco Taldeko Iraunkortasun Estrategia bost ardatz estrategikoren inguruan egituratzen da, eta horietako bakoitzerako, ondoren, ekintza eta helburu zehatzak ezartzen dira, Ekintza Planaren bidez.

Erakundearentzat lehentasunezkoak diren esparru hauek, 2023an egindako materialtasun-azterketa batetik abiatuta definitu ziren, eta honako hauek dira: lan baldintza onak, tokiko produktua, ekoizpen iraunkorra, hondakinen sorrera eta kudeaketa eta materialen erabilera.

Estrategia bost ardatz estrategikoren inguruan egituratzen da, eta horietako bakoitzerako, ondoren, ekintza eta helburu zehatzak ezartzen dira.

Uvesco Taldeak ezarri dituen helburu horiek guztiak lortzeko, Taldea osatzen duten pertsona guztiak inplikatuko dira, eta beste eragile batzuekin lankidetzan ere arituko dira -iraunkortasunerako bidea ekintza bateratua baita, 17. GIHk ondo adierazten duen bezala-.

Ildo horretan, Uvescok bi aliantza handi ditu: Nazio Batuen Munduko Ituna -2025ean konpromisoa berritu da- eta Basque Ecodesign Centerrera atxikitzea.

Basque Ecodesign Center

Basque Ecodesign Center Eusko Jaurlaritzak bultzatutako aliantza publiko-pribatua da, ekonomia zirkularrean eta euskal enpresa-sarean aurrera egiteko, eta Euskal Autonomia Erkidegoko 19 enpresa handienak ditu.

Iraunkortasunarekin lotutako beste foro batzuk

Besteak beste, AECOCeko jasangarritasun-batzordeko kidea da, ASEDASeko jasangarritasun-lantaldekoa, Basque Food Clusterreko hainbat proiektutan parte hartzen du eta Gipuzkoako Birziklapen Klusterreko (GK Recycling) kidea da.

Jasangarritasun estrategia hori guztia Nazio Batuek 2030 Agendan definitutako Garapen Jasangarrirako Helburuetan islatzen da. Materialitate-analisiak, aurrez aipatuak -non taldearentzat garrantzitsuenak diren arloak identifikatzen diren-, GJHetara eramaten du, eta, horrela, Uvescorentzat garrantzitsuenak diren helburuak identifika daitezke.

GJH garrantzitsuenak eta lehentasunezkoenak

Uvescoren GJH garrantzitsuenak eta lehentasunezkoenak honako hauek dira: 8 (Lan Duina eta Hazkunde Ekonomikoa), 5 (Genero-Berdintasuna), 12 (Ekoizpen eta Kontsumo Arduratsua), eta azken horren eranskin gisa, 14 (Uretako Bizitza) eta 15 (Lehorreko Bizitza).

Euskadi Agenda 2030 Saria, “Aurreratua” maila.

2025ean, Uvescok hirugarren urtez berritu zuen AENORen Estrategia % 100 Zirkularra ziurtagiria, estrategia horren formulazioaren bidez lortutakoa, eta Espainian ziurtagiri hori lortu zuen lehen banaketa enpresa bihurtu zen.

Estrategia egiteko eta haren jarraipena egiteko prozesua urtero ikuskatzen da, eta, horrela, berrikusi egiten da proposatutako helburuak eta horiek monitorizatzeko adierazleak koherenteak direla, aurrerapen globalaren maila neurtzeaz gain. Horrela, hirugarren independente batek baieztatzen du Uvesco bide zuzenetik doala eta bere ingurumen eta gizarte helburuak betetzen dituela.

Eusko Jaurlaritzaren aitorpena

Konpromiso horrek, gainera, hainbat sari jaso ditu. 2024an, Uvescok garapen iraunkorreko enpresaren ADEGI saria jaso zuen, Gipuzkoako Enpresen Elkarteak emana. Bestalde, 2025ean, taldeak Euskadi Agenda 2030 saria jaso zuen, “Aurreratua” mailan (aurreratua). Uvesco izan zen maila aurreratu hori lortu zuen lehen 10 enpresetako bat, Eusko Jaurlaritzak emandako sari horietan.

% 100 energia elektriko berriztagarria

Uvescok kontsumitzen duen energia elektrikoaren % 100 jatorri berriztagarrikoa da. Hori 2018an sinatutako PPAren (Power Purchase Agreement) akordio baten ondorio da. Akordio hori aitzindaria da Espainian, eta, horren arabera, taldeak kontsumitutako energia guztia jatorri berriztagarrikoa da, Usagreko (Badajoz, Extremadura) Núñez de Balboa eguzki-plantatik datorrena. Konpromiso horrekin, saihestu egin da 33.371 tona CO₂ baino gehiago isurtzea 2025ean, eta, horrela, aurrera egin da ekonomiaren deskarbonizazio-konpromisoan.

Uvesco Taldearen energia-kontsumoa taula honetan laburbiltzen da:

Supermerkatu eko-eraginkorrak

Iraunkortasunaren arloko beste estrategia bat, hain zuzen, saltokiak berritzea eta mantentzea da, energia kontsumoari dagokionez ehuneko ehun eraginkorrak diren supermerkatuak izan daitezen eta baliabideak optimizatzen dituzten teknologiak txertatzeko.

Azken ekitaldietan, jarduera horiek hotz-ekipoetan eta argiztapenean zentratu dira. Hotz-altzariei dagokienez, ekintza nagusia hozkailuetan eta izozkailuetan ateak sartzea da, energia-ihesa saihesteko eta supermerkatuko klimatizazioa hobetzeko. Luminariei dagokienez, kontsumo txikiko bonbillak eta LED fluoreszenteak sartzean datza esku-hartzea. Atal honetako inbertsioek behera egin dute pixkanaka, Taldeko ia supermerkatu guztiek baitute LED argiztapena.

Uvescok, bere jarduera komertziala dela eta, ez du ur kontsumo intentsiborik behar. Hala ere, baliabide natural horren garrantzia kontuan hartuta, uraren kontsumoa ezagutzeko eta optimizatzeko ahaleginak egiten dira.

Jatorriari dagokionez, Taldeak udaleko ur-sare guztiak hornitzen ditu. Era berean, hondakin-uren kudeaketa lan egiten den eremuetako udal-saneamenduko sareen bidez egiten da.

2024an, lan-ildo bat garatu zen Basque Ecodesign Centerrekin batera, uraren kontsumoa ahalik eta zehatzen ezagutzeko. Horretarako, supermerkatuak hainbat tipologiatan banatu ziren, eta laginketa bat egin zen kontsumo osoa estrapolatzeko.

2024ko aurrezte handia mantendu egin da 2025ean, eta ekainean erositako 31 supermerkatuen eta denda-irekiera berrien kontsumo osoa sartu da.

Garraioa da erakundeak ingurunean duen inpaktu handienetako bat; izan ere, banaketa-enpresa denez, garraioa jardueraren zati handi bat da.

Uvesco Taldean, garraioa hiru bloke bereizitan banatu daiteke: hornitzailea-zentrala, zentrala-denda eta denda-bezeroak. Horietako lehenengoan, Uvesco Taldeak ez du jarduteko ahalmenik, hornitzaileek eurek egiten baitituzte entregak, Taldeko plataforma logistikoetan.

Zentrala-denda garraioa

Zentrala-denda garraioa da Uvesco Taldeko Logistika Sailaren ardatz nagusia. Bertan, inpaktua murrizteko egiten diren jarduerak hauetara bideratzen dira: ibilbideak optimizatzea, kamioiak betetzeko tasa handitzea eta flota berritzea. Era berean, aldizka, kamioi hibridoekin eta elektrikoekin probak egiten dira, horiek teknikoki eta ekonomikoki bideragarriak diren egiaztatzeko.

Aldi berean, deskarbonizaziorantz aurrera egingo duten garraio iraunkorreko eta mugikortasuneko formula berriak bilatzeko ahaleginean, kamioi hibrido bat sartu da flotan, Irungo (Gipuzkoa) lantegi logistikoko ibilbideetako baterako.

Denda-bezeroak garraioa

Uvescok bere modelotik eratorritako abantaila bat du, hurbiltasuneko supermerkatuetan oinarritua. Bezeroarekiko hurbiltasun horren ondorioz, etxez etxeko garraioa optimizatu egin daiteke (bai online egindako erosketena, bai etxez etxeko zerbitzua eskatzen duten erosketa presentzialena); izan ere, kilometro gutxiko ibilbide batean hainbat entrega egiteko aukera ematen du, baita hainbat entrega oinez egiteko aukera ere.

Hala ere, Madril inguruan gero eta gehiago hedatzen ari denez, distantzia horiek gero eta handiagoak dira, eta, beraz, oinez egin daitezkeen entregen ehunekoa txikiagoa da, eta banaketa-ibilbideak luzeagoak.

2024an, urrats garrantzitsua eman zen etxez etxeko garraioaren jasangarritasuna hobetzeko, ibilbide horien karbono-aztarna neurtuz.

Eraginkortasun energetikoan eta garraioaren optimizazioan hartutako neurriei esker, karbono aztarna % 49,43 murriztu da 2018tik, neurketaren lehen urtetik.

Gipuzkoako Karbonoaren Borondatezko Funtsera atxikitzea

2022an, Uvesco Taldeak aurrerapauso handia eman zuen deskarbonizazioarekin hartutako konpromisoan, isuriak partzialki konpentsatzen hasi baitzen. Konpentsazio hori Naturklimak (Gipuzkoako Klima Aldaketaren Fundazioak) sustatutako Gipuzkoako Karbonoaren Borondatezko Funtsaren bidez egiten da. Horrela, konpentsazioak balio erantsia du: karbonoa xurgatzeko ekintzak Gipuzkoan egiten dira, eta, beraz, inpaktua sortzen den toki berean egiten da konponketa ekintza ere.

Izan ere, 2025eko jardueren artean daude Orion zuhaitzak landatzea, Tolosan aterpe klimatiko bat sortzea eta Soraluzen ingurumena lehengoratzea. Gertaera hori bat dator, zuzenean, Uvescok tokiko komunitatean inplikatzeko duen filosofiarekin, bai gizarte mailan, bai ingurumen mailan. 2025ean, Uvescok konpentsatutako 571 tonak gainditu ditu.

“Calculo, Reduzco, Compenso” zigilua

Ahalegin horiek guztiak batuta, Uvescok “Calculo, Reduzco, Compenso” zigilu hirukoitza lortu zuen 2024an, Trantsizio Ekologikoaren eta Erronka Demografikoaren Ministerioak emana:

Elikagaiak banatzeko enpresa den aldetik, elikagaiak alferrik galtzea bereziki garrantzitsua da Uvescorentzat.

Giza kontsumorako berraprobetxatzea lortu duten tona elikagaiak karbono-aztarna murriztean ere islatzen dira. Saihestutako jaulkipenak, elikagai-bankuari emandako kopurua eta supermerkatuetatik zuzenean emandakoa gehituta:

Hondakinak sortzea saihesteko hainbat neurri hartu diren arren, ezinbestekoa da kantitate jakin bat sortzea. Uvescoko politika ahalik eta bereizketarik handiena da, ahalik eta zatiki gehien birziklatzeko, eta, horrela, zabortegian ez uzteko. Horretarako, lehenengo urratsa hondakinak sortzen dituzten fluxu guztiak eta sortzen diren hondakin mota guztiak identifikatzea da, horietako bakoitzerako kudeaketa egokia bilatu ahal izateko: Sandach haragia; Sandach arraina; Organikoa (frutak, barazkiak eta ogia, kontsumitzeko egokiak ez direnak); Plastikoak eta kartoia; Ontziratutako elikagaiak; Hondakin arriskutsuak; Errefusa.

Birziklatze tasa

Supermerkatuetako birziklatze-guneak

Zirkulartasunaren alde, bezeroentzako birziklatze guneak jarri ziren bi establezimendutan, pilen hondakinak, toner kartutxoak, kafe kapsulak eta erabilitako sukaldeko olioa uzteko. Edukiontzi horiek kafe kapsulekin egiten dira, bezeroek hondakinek izan dezaketen bigarren bizitza ikus dezaten. Proiektu pilotu hori Europa mailako hiru finalistetako bat izan zen, 2022an Hondakinen Prebentziorako Europako Sarietan.

Ekimenak arrakasta izan duenez, kapsula horietaz egindako kafe kapsulak biltzeko guneak Gipuzkoako eta Madrilgo hainbat supermerkatutara zabaldu dira. Gaur egun, taldeko 60 supermerkatuk baino gehiagok dituzte edukiontzi horiek. Puntu horiei esker, 10.353 kg kafe kapsula bildu dira.

Bestalde, Uvescok birziklatzeko proiektu aitzindari batean parte hartu du 2025ean, Zangozan duen dendan Gordailu, Itzulketa eta Itzulera Sistemako (SDDR) pilotuaren parte izan baitzen. Sistema horren barruan, bezeroei 0,10 €-ko gordailua kobratu zitzaien edateko latengatik eta botilengatik, eta ondoren itzuli egiten zitzaien, ontzi horiek birziklatzeko itzultzen zituztenean. Pilotu horrek 3 hilabeteko iraupena izan zuen 2025eko udan, eta 165.300 ontzi baino gehiago bildu eta birziklatu ziren. Proiektuak ikaskuntza handia ekarri du sistema hori epe laburrean derrigorrezkoa denerako.

Azkenaldian, helburu nagusia izan da ahalik eta material birziklatu gehien sartzea ontzietan. Hala, arrandegiko eta harategiko erretilu guztiek % 95eraino birziklatutako PETa dute, eta botilak % 100ean birziklatutako materialez eginak daude. Gainera, legea betez, kutxan entregatzen diren kamiseta poltsa guztiak gutxienez % 70 birziklatzen dira.

Uvescok 1.773.513,642 kg plastiko birziklatu jarri ditu merkatuan.